Kalp sağlığına yönelik yapılan muayene ve risk faktörleri değerlendirmenize göre sizden istenen tetkikler; EKG’den (elektrokardiyogram) kasık ya da kol damarından 100 cm uzunluğuna erişebilen kateter isimli ince borucuklarla direkt kalp damarına girilerek yapılan klasik invaziv koroner anjiyografiye kadar değişebilmektedir.   

İnvaziv koroner anjiyografi nadir de olsa ölüme varan riskleri olduğundan acil kalp krizi şartları dışında sıklıkla son başvurduğumuz tekniktir. Diğer tetkikler efor testi, kalp sintigrafisi ya da son zamanlarda kullanımı sıklıkla artan koroner kalp damarı bilgisayarlı tomografi anjiyosudur (BT anjiyografi). Son zamanlarda gerek medyada gerek çevremizde şahit olduğumuz ani kalp ölümleri neticesinde çok sayıda kişi özellikle BT anjiyografi çektirmek istemektedir. Bununla birlikte rutin kalp damarlarınızın görüntülenmesi herkes için gerekli olmadığı gibi bazen zararlı da olabilir.  Nasıl mı?   

• Bu tetkik ‘opak madde’ dediğimiz bir boyar madde ile yapılmakta olup bu madde alerji, sıvı yükü ya da böbrek yetersizliğine sebep olabilir.  

• Yine koroner BT anjiografi ile klasik bir akciğer filminden tam 100 tane çektirmiş kadar ‘radyasyon’ almış olursunuz. 
  

• Ayrıca şikayetiniz yokken çekilen bir BT anjiografide çıkacak bir koroner darlığa gereksiz müdahale (stent ya da koroner bypass ameliyatı) ile işler daha da karışabilir.   

Sizlere ilginç gelebilecek bir bilgi!   

Çoğu kalp krizi vakası, kalp damarlarımızdaki %50’den az daralmalarda meydana gelir. Neden? Çünkü yağ plağı ilk oluşmaya başladığında daha hassastır. Hassaslaşan yağ plağı çatlayarak kalp krizi yapmaya daha eğilimlidir. Bu nedenle koroner anjiyografi olup size ‘’stent ya da koroner bypass ameliyatı gerektiren bir koroner damar darlığınız yok’’ dediğimizin akşamında bile kalp krizi geçirebilirsiniz. Yani koroner anjiyografi sizin ne zaman kalp krizi geçireceğinizi bilemez ve akut kalp krizi dışında stent takılması veya koroner bypass olmanız ilaç tedavisine göre ileride kalp krizi geçirme olasılığınızı azaltmaz.   

Peki biz ne yapmalıyız?   

Önlemlerimizi almalı ve risk faktörlerine yönelik tedavimizi olmalıyız.   
 

Peki kimler koroner görüntüleme testlerini yaptırmalı?   

1) Semptomatik dediğimiz kalbe özgü göğüs ağrısı olanlar  

2) Semptom olmasa da kalp riski hesabı yüksek çıkan hastalarda diğer testlerde anormal bulgular saptandığı durumlar  

→ Yanlışı değil doğruyu bilelim.   

Asıl amaç tetkik yapmak değil önlemek olmalıdır.   

Bozulan damarlarımız hiçbir tedavi ile eski sağlığına kavuşmaz.  

Doğru Bilinen Yanlışlar- Kalp Sağlığı Projesi, toplumun bu alandaki sağlık bilincini artırmak ve farkındalık yaratmak için Kardiyolog Prof. Dr. Erdal Belen bilimsel danışmanlığında ve Ali Raif İlaç’ın koşulsuz katkıları ile hazırlanmıştır. (29092025) 

Referanslar:  

• 2024 ESC Guidelines for the management of chronic coronary syndromes. Eur Heart J. 2024 Sep   

• 29;45(36):3415-3537. doi: 10.1093/eurheartj/ehae177. Erratum in: Eur Heart J. 2025 Apr 22;46(16):1565.