Hekime danışmadan ilaç bırakmak hayati risk taşır.
- Yanlış: Tansiyon ilacı başlamasak hocam. Sonra alışkanlık yapar.
- RDoğru: Kılavuzlara göre tansiyon ilacı kullanması gereken kişiler; kalp krizi, felç ve ölüm riskini azaltmak için mutlaka ilaçlarına devam etmelidirler.
Yüksek kan basıncı, dünyada en sık ‘’önlenebilir’ ölüm sebebidir.
Yüksek kan basıncı, ölüm dışında felç, kalp krizi, kalp yetersizliği ve böbrek yetersizliğinin de başlıca sebeplerinden biridir. Asıl çarpıcı olan;
- her 3 yetişkinden 1’i hipertansiyon hastasıdır!
- her 3 hipertansiyon hastasından sadece 1’i hastalığının farkındadır! ve
- farkında olup tedavi alanların ise sadece yarısının kan basıncı değerleri istenen düzeye gelebilmektedir.
Peki istenen kan basıncı düzeyi nedir?
- Çoğu hastada kan basıncını düşürmek istediğimiz hedef tansiyon değeri; 130/80 mmHg’nın altıdır. Günlük konuşma dilinde büyük tansiyon 13’ün altında, küçük tansiyon 8‘in altında olmalıdır.
- Tedaviye başlama eşik değerimiz ise 140/90 mmHg’dır. (Büyük tansiyon 14, küçük tansiyon 9 ve üstü olmalıdır.) Hatta hekiminizin hesaplayacağı risk skalasına göre bazı hastalarda 130/80 mmHg ve üzeridir. (Büyük tansiyon 13, küçük tansiyon 8)
- Hedef değerlere ulaşmak çok önemli olmakla birlikte büyük tansiyon değerinde sadece 1 birimlik düşüş ile (sistolik kan basıncında sadece 10 mmHg’lık düşüş) felç vakasında %35, kalp yetersizliğinde %40, kalp krizinde %20 ve tüm nedenlere bağlı ölümde %15 azalma sağlanmaktadır.
- Daha da iyi haber ise; kan basıncı değerinde oluşan bu ufak düşüşlerdeki müthiş etki; yaşınızdan, cinsiyetinizden, kan basıncınızın ne kadar yüksek olduğundan ya da ek hastalıklarınızdan bağımsız olarak ‘pozitif yönlü’ devam etmektedir.
→ Yanlışı değil doğruyu bilelim.
Mutlaka doktorunuz önerdiği anda hipertansiyon tedavinize başlayın ve aksatmadan devam edin. ‘Ben yaşlıyım ilaç kullanmayayım.’ düşüncesi ya da ‘Benim tansiyonum yüksek bende işe yaramaz.’ fikri yanlıştır.
Asıl alışkanlık ilaç değil sağlığımız olsun.
Doğru Bilinen Yanlışlar-Kalp Sağlığı Projesi, toplumun bu alandaki sağlık bilincini artırmak ve farkındalık yaratmak için Kardiyolog Prof. Dr. Erdal Belen bilimsel danışmanlığında ve Ali Raif İlaç’ın koşulsuz katkıları ile hazırlanmıştır. (29092025)
Referanslar
- 2024 ESC Guidelines for the management of elevated blood pressure and hypertension. Eur Heart J. 2024 Oct 7;45(38):3912-4018. doi: 10.1093/eurheartj/ehae178. Erratum in: Eur Heart J. 2025 Apr 7;46(14):1300. doi: 10.1093/eurheartj/ehaf031
- Ettehad D, Emdin CA, Kiran A, Anderson SG, Callender T, Emberson J, Chalmers J, Rodgers A, Rahimi K. Blood pressure lowering for prevention of cardiovascular disease and death: a systematic review and meta-analysis. Lancet. 2016 Mar 5;387(10022):957-967.
Hekiminiz tavsiye etmedikçe destek ürünleri ve kan sulandırıcı kullanmayın!
Yanlış: Hocam bana artık karada ölüm yok. Çünkü en pahalı vitamin kompleksini aldırdım yurtdışından. Bir de kan sulandırıcı kullanıyorum üstüne.
Doğru: Vitaminler ve diğer destek ürünlerinin rutin kullanımının kalp ve damar sağlığı açısından yararı yoktur. Ayrıca hekim görüşü olmadan rutin kan sulandırıcı kullanmak yararlı değil hatta zararlıdır.
İnsanoğlu her zaman bir sihirli değnek dokunuşunu istemiştir. Bunun en belirgin örneklerinden birisi de maalesef ciddi harcamalar ile alınan destek ürünleridir. D vitamini, B vitamini, folik asit, omega-3, antioksidanlar başta olmak üzere hiçbir vitamin ve/veya destek ürünlerinin kalp ve damar hastalıklarını azalttığı klinik çalışmalarda tespit edilememiştir. Hatta yüksek dozlarda zararlı olabilmektedirler.
- Örneğin; D vitamini yüksek dozlarda böbrek taşı ve ritim bozukluklarına yol açabilir.
- Her köşe başında görüp duyduğunuz magnezyum; gereksiz dışarıdan takviye olarak alındığında ishal, karın ağrısı, tansiyon düşüklüğü, ölümcül ritim bozuklukları ya da solunum yetmezliği yapabilir.
- Vitamin ve diğer besinlerin emilimini bozan iltihabi barsak hastalıkları ya da barsak veya midenizin alındığı bir operasyon geçmişiniz vs olmadıkça ve de doktorunuz tavsiye etmedikçe dışarıdan destek maddeleri almayınız.
- Kan sulandırıcılar, kandaki pıhtılaşmayı sağlayan hücreler üzerinden pıhtılaşmayı engelleyerek damarlarda pıhtı oluşumunu önler. Ama aynı zamanda kan sulandırıcı olduğundan mide, barsak, göz, beyin gibi organlarda kanamaya da sebep olabilir. Bu nedenle kan sulandırıcıları, kalp ve damar hastalığı olanlar örneğin kalp krizi, felç, bacak ya da şah damarı tıkanıklığı gibi klinik durum geçmişi olan kişiler kullanmalıdır. Bunların olmadığı kişiler ‘’yaşım 40’ı geçti, tansiyonum var, şekerim var’’ gerekçesi ile doktor tavsiyesi olmadan rutin kan sulandırıcı kullanmamalıdır.
→ Yanlışı değil doğruyu bilelim.
Hekim görüşü olmadan destek tedavisi ya da kan sulandırıcı kullanmayın!
Rutin kontrolleriniz için hekiminize danışmayı ihmal etmeyin.
Doğru Bilinen Yanlışlar- Kalp Sağlığı Projesi, toplumun bu alandaki sağlık bilincini artırmak ve farkındalık yaratmak için Kardiyolog Prof. Dr. Erdal Belen bilimsel danışmanlığında ve Ali Raif İlaç’ın koşulsuz katkıları ile hazırlanmıştır. (29092025)
Referanslar:
- 2021 ESC Guidelines on cardiovascular disease prevention in clinical practice: Developed by the Task Force for cardiovascular disease prevention in clinical practice with representatives of the European Society of Cardiology and 12 medical societies With the special contribution of the European Association of Preventive Cardiology (EAPC). Rev Esp Cardiol (Engl Ed). 2022 May;75(5):429.
