Kalp Sağlığı Hakkında Bildiklerimiz ve Bilmediklerimiz

Son yıllarda kalp ve damar hastalıklarının görülme sıklığı hem dünyada hem ülkemizde artış göstermektedir. Türkiye, Avrupa’da kardiyovasküler mortalitenin yüksek olduğu ülkeler arasında yer almaktadır. Nüfusun yaşlanması, yaşam süresinin uzaması, diyabet ve obezite oranlarının artması nedeniyle, 2030 yılına kadar kardiyovasküler hastalıklara bağlı ölüm oranlarının erkeklerde yaklaşık 2,3 kat, kadınlarda ise yaklaşık 1,8 kat artacağı tahmin edilmektedir. ¹

Türkiye şu anda Avrupa’da 50 yaşın altındaki kalp krizi oranının (erken miyokard enfarktüsü, MI) en yüksek olduğu ülkedir ve ortalama görülme yaşı neredeyse 10 yıl öne çekilmiştir. Türkiye’de en yaygın majör kardiyovasküler risk faktörleri; hipertansiyon, tütün kullanımı, obezite, hiperkolesterolemi ve diyabettir. ¹

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yayımlanan raporlarda yıllara göre ölüm nedenleri incelendiğinde 2024 yılı ölüm nedenleri arasında %36 ile dolaşım sistemi hastalıkları ilk sırada yer almıştır. Dolaşım sistemi hastalıklarından kaynaklı bu ölümlerin %42,9’unun iskemik kalp hastalıkları, %23,9’unun diğer kalp hastalıkları, %18,3’ünün serebro-vasküler hastalıklar kaynaklı olduğu belirtilmiştir. ²

Türkiye’de sağlıklı yaşam alışkanlıklarını teşvik etmek için her türlü düzenleyici çabayı gösteren “Türkiye Kalp ve Damar Hastalıkları Önleme ve Eylem Planı 2021-2026 kardiyovasküler hastalıkları önlemeyi bir öncelik haline getirmiştir.^1,4

Dünya Kalp Federasyonu, sağlık hizmetlerine erken erişim, kontrol programları, doğru beslenme, hareket ve yaşam tarzı değişikliği ile kardiyovasküler hastalık ölümlerinin yaklaşık %80’inin azaltılabileceği vurgulamaktadır.  Kalp ve damar hastalıklarının önlenmesi ve toplumda bu konudaki farkındalığının artırılması amacıyla 29 Eylül, Dünya Kalp Günü olarak kutlanmaktadır. ³

Doğru Bilinen Yanlışlar- Kalp Sağlığı Projesi ve Paydaşları

Kalp sağlığı hakkında günlük hayatımızda çevremizden sıkça duyduğumuz ve yerleşik bir kanıya dönüşmüş yanlış inanışlar kimi zaman hayati risk oluşturabilmektedir.  29 Eylül Dünya Kalp Günü’nde toplumsal farkındalığı artırmak, sağlık bilincini güçlendirmek ve kalp hastalıklarının erken fark edilebilmesine katkı sağlamak amacıyla yanlış bilgiyi doğrusu ile güncelleyen Doğru Bilinen Yanlışlar- Kalp Sağlığı Projesi tasarlandı.  Çizer Alper Yılmaz karikatürlerinde mizahın güçlü dili ile yanlış bilgiler derlendi ve bilimsel verilerin ışığında doğru bilginin kaynağına dönüştü. Doğru Bilinen Yanlışlar-Kalp Sağlığı Projesi, Sağlık Bilimleri Üniversitesi İstanbul Haseki Eğitim ve Araştırma Hastanesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Erdal Belen bilimsel danışmanlığında ve Ali Raif İlaç’ın koşulsuz katkıları ile hazırlandı.

Siz de kalp krizi nedir, kriz anında neler yapılmalı, gençlerde neden kalp krizi vakaları görülüyor, COVID-19 gerçekten kalp krizi vakalarına etki etti mi, risk faktörleri nelerdir, aile öyküsü olsa bile kalp krizi riskini azaltabilir miyiz, spor hangi dozda ve nasıl yapılmalı, diyette nelere dikkat etmek gerekir veya kalp sağlığı kontrol süreleri nasıl olmalıdır konularında doğru bilgiye erişmek istiyorsanız: Makaleyi okuyarak burada sıralanan yanlış kanıları doğru açıklamaları ile düzeltebilir, mizah penceresinden çevreniz ile paylaşarak toplumsal farkındalığa katkı sağlayabilirsiniz.

(ARİ-KVS-25-09/03)

Referanslar:

1-Tokgozoglu L, Kayikcioglu M, Ekinci B. The Landscape of preventive cardiology in Turkey: Challenges and success. Am J Prev Cardiol 2021 Apr 14:6:10084.

2-TUİK, Ölüm ve ölüm nedeni İstatistikleri, 2024. [Erişim tarihi 23.09.2025]

3- https://world-heart-federation.org/world-heart-day/ [Erişim tarihi 23.09.2024]

4- Türkiye Kalp ve Damar Hastalıkları Önleme ve Koruma Planı 2021-2026